الگوی سبک زندگی از منظر ولایت فقیه: امام خمینی (ره) و امام خامنه‌ای (مدظله‌العالی)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیئت‌علمی دانشگاه امام صادق (ع).

2 عضو هیئت‌علمی دانشگاه عالی دفاع ملی

3 سازمان صداوسیما

چکیده

دغدغه حفظ هویت اسلامی در قالب سبک زندگی همواره در جامعه اسلامی ـ ایرانی به‌عنوان یک چالش جدی و اساسی مطرح بوده است. گفتمان انقلاب اسلامی، با محوریت هویت دینی در جامعه ایرانی، در واقع برجسته ساختن روایت ایرانی-اسلامی زندگی در مقابل روایت‌های مدرن، سکولار و تلفیقی از زندگی بود. با وجود اهمیت الگوی راهبردی مدون در حوزه سبک زندگی در راستای انجام مأموریت‌ها و تحقق اهداف انقلاب، هنوز این الگو تدوین نشده است. بر این اساس مسئله تحقیق حاضر فقدان الگوی مشخص در حوزه سبک زندگی از منظر ولایت فقیه (امام خمینی) و حضرت امام خامنه‌ای (مدظله‌العالی) است. هدف از تحقیق نیز دستیابی به این الگو و شناخت ابعاد، مؤلفه‌ها و زیرمؤلفه‌های الگوی فوق می‌باشد. در تحقیق حاضر محقق بر اساس رویکرد کیفی ضمن مطالعه تمام‌شمار آثار امام خمینی (رحمت‌الله علیه) و امام خامنه‌ای (مدظله‌العالی) و بهره‌گیری از روش‌ کیفی نظریه‌پردازی داده‌بنیاد و استفاده از نرم‌افزار تحلیل کیفی MAXQDA برای کدگذاری داده‌ها، کوشیده است چهارچوب مورد نظر را استخراج نماید تا علاوه بر بازشناسی اندیشه‌های ایشان، چهارچوب‌های مناسب برای شناخت عمیق مسئله فراهم آید. نتیجه تحقیق، تدوین الگوی سبک زندگی از منظر امامین انقلاب اسلامی است.

کلیدواژه‌ها


. فارسی

  • قرآن کریم، ترجمه آیت‌الله العظمی مکارم شیرازی
  • امام خمینی، روح‌الله (1382)، صحیفه نور، ج 1، 2، 5، 8، 11، چاپ سوم، تهران، دفتر حفظ و نشر آثار امام (رحمت‌الله علیه).
  • امام خمینی، روح‌الله (۱۳۸۵)، صحیفه‌ امام، جلد ۶-۱، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی.
  • امام خمینی (ره)، صحیفه امام، جلدهای 4، 6، 12، 15، 19، 21، تهران، دفتر حفظ و نشر آثار امام (ره).
  • اسلام ناب محمدى در کلام و پیام امام خمینى (1376)، چاپ سوم، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینى.
  • آزاد ارمکی، تقی (1386)، زندگی روزمره در ایران، زندگی روزمره، قدرت و فرهنگ، تهران، جهاد دانشگاهی.
  • ازکیا، مصطفی (1389)، تغییرات نسلی سبک زندگی در جامعه روستایی، فصلنامه رفاه اجتماعی، دوره 10، شماره 37، صص 241-264.
  • احمدی، ابوالفضل (1390)، «تحلیل گفتمان سبک زندگی در اندیشه مقام معظم رهبری»، پایان‌نامه کارشناسی ارشد، تهران، دانشگاه شاهد.
  • اباذری، یوسف و چاووشیان، حسن (1381)، از طبقه اجتماعی تا سبک زندگی، فصلنامه علوم اجتماعی، شماره 22، صص 46-68.
  • پارسانیا، حمید (1391)، علوم اجتماعی و سبک زندگی دینی، قابل دسترس در:
http://t-o-e.ir/interview/360-1392-03-04-14-35-34.html

  • جوادی آملی، عبدالله (1372)، کرامت در قرآن، تهران، نشر فرهنگی رجا.
  • پورعزت، علی‌اصغر (1393)، درآمدی بر روش پژوهش علمی- فراگرد تدوین رساله پژوهشی و دفاع از آن، تهران، میدانچی.
  • خنیفر، حسین و دیگران (1390)، معرفی روش‌شناسی نظریه داده‏بنیاد بر اساس مطالعات اسلامی، نشریه مدیریت فرهنگ سازمانی، دوره 9، شماره 23، صص 5-33.
  • خلیلی شورینی، سیاوش (1389)، روش‌های پژوهش آمیخته با تأکید بر بومی‌سازی، تهران، دانش‌پژوه.
  • چاووشیان، حسن (1381)، سبک زندگی و هویت اجتماعی: مصرف و انتخاب‌های ذوقی به‌عنوان تمایز و تشابه اجتماعی در دوره مدرنیته اخیر، تهران، دانشگاه تهران، دانشکده علوم اجتماعی.
  • جنکیز، ریچارد، (1385)، پی یر بوردیو، ترجمه لیلا جو افشان و حسن چاووشیان، تهران، نشر نی.
  • رحمت‌آبادی، الهام و آقابخشی، حبیب (1385)، سبک زندگی و هویت اجتماعی جوانان، فصلنامه رفاه اجتماعی، جلد 5، شماره 20، صص 235-256.
  • شالچی، وحید،1386، سبک زندگی جوانان کافی‌شاپ، نشریه تحقیقات فرهنگی، دوره 1، شماره 1، صص 93-115.
  • ذکایی، محمد سعید و فرزانه، حمید، (1388)، زنان و فرهنگ بدن: زمینه‌های انتخاب جراحی‌های زیبایی در زنان تهرانی، فصلنامه انجمن ایرانی مطالعات فرهنگی و ارتباطات، سال 1، شماره 2، صص 87-113.
  • کاویانی ارانی، محمد (1388)، طرح نظریه سبک زندگی بر اساس دیدگاه اسلام و ساخت آزمون سبک زندگی اسلامی و بررسی ویژگی‌های روان‌سنجی آن، اصفهان، دانشگاه اصفهان، دانشکده علوم تربیتی.
  • کچویان، حسین (1387)، تطورات گفتمان‌های هویتی ایران، تهران، نشر نی.
  • کجباف، محمدباقر؛ سجادیان، پریناز؛ کاویانی، محمد و انوری، حسن (1390)، رابطه سبک زندگی اسلامی و شادکامی در رضایت از زندگی دانشجویان شهر اصفهان، روان‌شناسی و دین، شماره 4، صص 23-51.
  • مهدوی کنی، محمد سعید (1387)، مفهوم سبک زندگی و گستره آن در علوم اجتماعی، فصلنامه تحقیقات فرهنگی، سال اول، شماره 1، صص 45-86.
  • مهدوی کنی، محمد سعید (1392)، دین و سبک زندگی، چاپ دوم، تهران: دانشگاه امام صادق (ع).
  • مطهری، مرتضی (1373)، انسان و ایمان، تهران، صدرا.
 

ب. انگلیسی

  • Veal A. J (2000), «Leisure and lifestyle bibliography», School of Leisure, Sport & Tourism, University of Technology Sydney: Sydney.
  • Bell, David & Hollows, Joanne (2006), Historicizing lifestyle, Ashgate: London.
  • Benedikter, Roland and Anheier.M.jaergensymeyen (2011) “lifestyles" the sage encyclopedia of global studies: illinoise.
  • Bell, David (2005), Ordinary lifestyles, US. McGrawhill: New York
 

ج. سایت های اینترنتی

  • پایگاه موسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی رحمت‌الله علیه www.imam-khomeini.ir
  • پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله‌العظمی سید علی خامنه‌ای
http://farsi.khamenei.ir/