رفتارشناسی نظامی آمریکا (مطالعه موردی مقطع 1332 الی 1357 ش)

نوع مقاله : پژوهشی

نویسنده

داعا

چکیده

رفتار نظامی آمریکا در مقطع 1332 الی 1357 تابع مولفه های جنگ سرد بود، بر این اساس آمریکا چاره ای نداشت جز مدیریت و کنترل نظامی ایران برای ایجاد تعادل در موازنه جنگ سرد لذا آمریکا کلیه اقدامات خود را بکار گرفت تا بتواند ایران را در حوزه نظامی با خود همراه سازد. در این مقاله محقق بر آن است تا در راستای جهاد تبیین، رفتار نظامی آمریکا در دوره پهلوی دوم را بررسی نماید. تحقیق حاضر با روش توصیفی- تحلیلی مبتنی بر مدل کیفی با رویکرد تبیین‌گری اختیار عاقلانه و ساختاری– علّی، محورها و مصداق‌های رفتار نظامی آمریکا در دوره پهلوی مبتنی بر اسناد و مدارک متقن مورد توجه و مداقه قرار می گیرد، برابر نتایج بدست آمده؛ آمریکا برای کنترل و مدیریت حوزه نظامی دوره پهلوی، به جهت ساختار حکومت استبدادی که عمده قدرت در اختیار حاکم است، تمرکز خود را با اولویت یک بر قدرت اول کشور(شاه) و سپس بر قدرت دوم کشور(فرماندهان عالی ارتش) لحاظ نموده و با تسلط بر این دو مرجع قدرت، ارتش(تجهیز و آموزش ارتش) و ضداطلاعات(تأسیس و آموزش ضداطلاعات) را در جهت اهداف و منافع خود در منطقه غرب آسیا بکار میگیرد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


  1. منابع

    الف- فارسی

    • آقابخشی، علی‌اکبر و افشاری­راد، مینو (1386). فرهنگ علوم سیاسی، تهران: چاپار، چاپ دوم، ویرایش ششم.
    • اسناد لانه جاسوسی آمریکا، جلد اول،دوم ، سوم، چهارم و ششم،هفتم، هشتم، تهران : مطالعات و پژوهش‌های سیاسی.
    • اسدی، بیژن(1381). خلیج فارس و مسائل آن، تهران: سمت.
    • الوندی، رهام(1395). نیکسون، کیسینجر و شاه، ترجمه غلامرضا علی بابایی، تهران: پارسه.
    • احمدی، هوشنگ(1372).سیاست خارجی منطقه‌ای ایران، اطلاعات سیاسی و اقتصادی، سال هفتم، شماره 11
    • بیل، جیمز (1371). شیر و عقاب؛ روابط بد فرجام ایران و آمریکا، ترجمه فروزنده برلیان، تهران: فاخته
    • پیرهادی، محسن(1395). ابعاد نفوذ آمریکا در ایران(1953-1979)وپیامدهای آن در شکل­گیری روابط دو کشور پس از انقلاب اسلامی، دانشگاه علامه طباطبایی، رساله دکتری
    • رواسانی، شاپور(1367). جهان سوم چگونه غارت می‌شود، تهران: نشر شمع.
    • رسولی،مجید(1398). بررسی روابط ایران با آمریکا در دوره نخست وزیری علی امینی،تهران، فصلنامه پژوهش های علوم انسانی، شماره 34
    • روبین، باری (1363). جنگ قدرت‌ها ‌در ایران، ترجمه محمود مشرقی، تهران: آشتیانی
    • زونیس، ماروین(1370). شکست شاهانه؛ روانشناسی شخصیت شاه، ترجمه عباس مخبر، تهران: طرح نو.
    • سولیوان، ویلیام؛ آنتونی، پارسونز(1372). خاطرات دو سفیر، ترجمه محمود طلوعی، تهران: علم.
    • شایان­مهر، علیرضا(1379). دایره­المعارف تطبیقی علوم اجتماعی، تهران: کیهان، چاپ اول.
    • موسوی،حسین(1396). هژمون­گرایی منطقه ای ایران: بررسی رابطه حکومت پهلوی دوم و آمریکا، تهران، دانشگاه علامه طباطبایی
    • میلانی، جمیل(1393). چرخش در سیاست خارجی ایران در دهه بعد از کودتای 28 مرداد 1332 ش(از موازنه منفی تا وابستگی )، تهران، فصلنامه سیاست، شماره 4
    •  
    • میلانی،جمیل(1393).چرخش درسیاست خارجی ایران در دهه بعد از کودتای 28 مرداد 1332ش. فصلنامه سیاست شماره 4
    • محمدی، مهدی(1396). ماهنامه معرفت، سال 26، شماره 238.
    • فردوست، حسین(1370).ظهور و سقوط سلطنت پهلوی، تهران: موسسه تحقیقات و مطالعات فرهنگی.
    • فرهادی،علی(1396).سناریوهای نفوذ نرم دشمن در نیروهای مسلح ج.ا.ا.، فصلنامه آینده پژوهی دفاعی،سال دوم،شماره 5
    • هویدا، فریدون(1373). سقوط شاه، تهران: انتشارات اطلاعات
    •  
    • هیکل، محمد­حسین(1362). ایران روایتی که ناگفته ماند، ترجمه حمید احمدی، تهران: الهام
      • مصاحبه
    • عبدالله آذربرزین،(2009).مصاحبه تاریخ شفاهی پهلوی.آمریکا
    • امیرهوشنگ آریانپور،(2011).مصاحبه تاریخ شفاهی پهلوی.آمریکا
    • علی نقی عالی خانی،(2011).مصاحبه تاریخ شفاهی پهلوی.آمریکا
    • خلیل شجاعی،(2012).مصاحبه تاریخ شفاهی پهلوی.آمریکا
    • منوچهر رزم آرا،(2012).مصاحبه تاریخ شفاهی پهلوی.آمریکا
    • رضا جمشیدی، (1400).رفتار نظامی آمریکا در ایران، تهران
    • علی نجف زاده، (1400). رفتار نظامی آمریکا در ایران، تهران
    • نظامی بازنشسته علی رضاپور، (1400). رفتار نظامی آمریکا در ایران، تهران
    • نظامی بازنشسته احمد محمودی، (1400). رفتار نظامی آمریکا در ایران، تهران
    • رشید خلیلی، (1400). رفتار نظامی آمریکا در ایران، تهران

    ب.منابع  انگلیسی

    1.Mojtahed Zadeh, Pirouz.(1990). Political Geography of Strait of Hormuz London, Soas,University of London.

    1. Sepehr & Chobin(1998), Foreign Relations of Iran: Developing State in a Zone of Great Power Conflict

     3.Zonis , marvin(1997).Magestic failure: The Fall of the Shah

     4.Kamrva,mehran(2007). Revolution in Iran : Roots Tur moil

     

    COPYRIGHTS

    2025 by the authors. Published by The National Defense University. This article is an open-access article distributed under the terms and conditions of the Creative Commons Attribution 4.0 International (CC BY 4.0) https://creativecommons.org/licenses/by/4.0