مطالعات بین‌ رشته‌ای دانش راهبردی

مطالعات بین‌ رشته‌ای دانش راهبردی

نقش تحولات اجتماعی بر گفتمان غالب نهاد ارتش ایران در سال‌های 1332 تا 1357( با تأکید بر نظریه تحلیل گفتمان لاکلاو و موف)

نوع مقاله : پژوهشی

نویسندگان
1 استادیار علوم سیاسی، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران
2 دانشجوی دکترای علوم سیاسی مسائل ایران، دانشگاه آزاداسلامی واحد کرمانشاه، کرمانشاه، ایران
چکیده
امروزه موضوع شناخت و ساختار ادراکی جامعه از اهمیت بسیاری برخوردار بوده و امکان تغییر ساختار ادراکی جوامع، توان ایجاد تغییرات بسیاری در رویکردهای اجتماعی، سیاسی، فرهنگی و سایر ابعاد را فراهم می‌نماید. نظامیان در جوامع و نظام‌های حاکمیتی به خصوص حاکمیت‌های اقتدارگرا از اهمیت بسیار بالا و بی‌نظیری برخوردارند. پژوهش حاضر از نظر هدف در دسته پژوهش‌های کاربردی و از نظر روش در دسته تحقیقات تاریخی قرار گرفته است، داده‌ها به روش اسنادی با استفاده از ابزار فیش‌برداری جمع‌آوری و سپس با رویکردی کیفی بر اساس تحلیل گفتمان مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته است. بر اساس نتایج حاصله، تغییر مبداء اجتماعی کارکنان استخدامی در ارتش، آشنایی آنان با ارتش‌های کشورهای غربی، رهبری دیکتاتور و همچنین مواجه شدن با گفتمانی نو مبتنی بر استقلال کامل ملی، باعث شد، ارتش آنگونه که انتظار می‌رفت، از شاه حمایت ننموده و حتی فعالانه در سرنگونی آن با انقلابیون همراهی کند. چگونگی تغییر ساختار گفتمانی غالب بر ادراک نظامیان موضوعی است که به نظر می‌رسد تاکنون مورد بررسی واقع نشده و می‌تواند افق‌های جدیدی را در ارزیابی بدنه قوای مسلح نمایان کند.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

  • منابع

    • آبراهامیان، یرواند. (1394). «مردم در سیاست ایران(پنج پژوهش موردی)».ترجمه بهرنگ رجبی. چاپ نهم. تهران. نشر چشمه.
    • اخوان کاظمی، بهرام،(1390).«نقد و ارزیابی تحلیل گفتمان لاکلاو و کاربرد آن در سیاست». فصلنامه سیاست، مجله دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دوره 42، شماره 4، 1391،ص 20-1.
    • اخوان‌منفرد، حمیدرضا. 1381. «ایدئولوژی انقلاب ایران». تهران: عروج.
    • ازغندی، سیدعلیرضا،(1382). «تاریخ تحولات سیاسی و اجتماعی ایران(1320 – 1357)» .انتشارات سمت، چاپ اول.
    • استمپل، جان دی. 1378. «درون انقلاب ایران». ترجمه منوچهر شجاعی. تهران: مؤسسه خدمات فرهنگی رسا.
    • امام‌خمینی(ره). 1370. «صحیفۀنور». تهران: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام‌خمینی(ره).
    • بشیریه، حسین.(1393). «زمینه­های اجتماعی انقلاب ایران». ترجمه علی اردستانی. تهران: نگاه معاصر.
    • بنیامین، اسمیت. 1389. «نفت، توسعه دیرهنگام و انقلاب». ترجمه سعید میرترابی. تهران: دانشگاه امام‌صادق(ع).
    • جمعی از پژوهشگران. 1385. «سازمان مجاهدین خلق، پیدایی تا فرجام 1384- 1344». جلد 1. تهران: مؤسسه مطالعات و پژوهش­های سیاسی.
    • حسین نژاد، حسین(1396)، «نقش ارتش در روند نوسازی و مدرنیزاسیون جامعه دوران حکومت پهلوی(1299 تا 1357)»، فصلنامهپژوهش ملل آبان 1396، دوره دوم - شماره 23، از ص73 تا 86.
    • حقیقت، سیدصادق و حسینی‌زاده، سیدمحمد. 1394. «گفتمان». برگرفته از عباس منوچهری، رهیافت و روش در علوم‌سیاسی، تهران: سمت.
    • رضایی­پناه، امیر و سمیه شوکتی‌مقرب. 1397. «تحلیل گفتمان سیاسی امر سیاسی به مثابه یک برساخت گفتمانی». تهران: تیسا.
    • سینائی، وحید،(1396)، «دولت مطلقه، نظامیان و سیاست در ایران از 1299 تا 1357»، دانشگاه فردوسی مشهد.
    • صلح­جو، علی. 1377. «گفتمان» و ترجمه. تهران: مرکز.
    • ضمیران، محمد. 1378. «میشل فوکو: دانش و قدرت». تهران: هرمس.
    • فریدپور، داود؛ (1394)، «اندیشه­های نظامی ایران معاصر»، تحقیقات نظری آجا،تهران،
    • فوران، جان.(1388). «مقاومت شکننده»، ترجمه احمد تدین. تهران: رسا.
    • فوکو، میشل.(1377).«ایرانیان چه رویایی در سر دارند؟»، ترجمه حسین معصومی همدانی، نشر هرمس، تهران ، چاپ اول
    • کسرائی، محمدسالار. 1388. «نظریه گفتمان لاکلاو و موف ابزاری کارآمد در فهم و تبیین پدیده­های سیاسی». فصلنامه سیاست 39 (3): 360- 339
    • کلانتری، عبدالحسین.(1391). «گفتمان از سه منظر زبانی­شناختی،فلسفی و جامعه­شناختی». تهران، انتشارات جامعه­شناسان.
    • گیدنز،آنتونی ( 1374)، «جامعه شناسی» ،ترجمه صبوری کاشانی،تهران: نشر نی،
    • لاکلاو، ارنستو و موف، شنتال.(1393). «هژمونی و استراتژی سوسیالیستی به سوی سیاست دموکراتیک رادیکال». ترجمه محمد رضائی، تهران: انتشارات نشر ثالث.
    • معمانی، بهداد، وهمکاران(1393).«طبقه و کار در ایران» ترجمه محمود متحد. تهران: آگاه.
    • موسوی، سید علی.(1384). «اسلام، سنت، دولت پیشرفته». تهران: انتشارات نشر نی.
    • میثمی، لطف­الله.(1382).«از نهضت آزادی تا مجاهدین»، جلد 1، تهران: صمدیه.
    • داگلاس، نورث،(1385)،«نهادها، تغییرات نهادی وعملکرد اقتصادی»، ترجمه محمدرضا معینی، سازمان مدیریت و برنامه­ریزی کشور.
    • همایون کاتوزیان، محمدعلی.(1392). «اقتصاد سیاسی ایران - از مشروطیت تا پایان سلسه پهلوی». ترجمه محمدرضا نفیسی و کامبیز عزیزی، نشر مرکز، چاپ نوزدهم.
    • هوگلاند، اریگ ج.(1392)، «زمین و انقلاب در ایران 1360- 1340»، ترجمه فیروزمهاجر، تهران: پردیس دانش.
    • یورگنسن، ماریان و فیلیپس، لوئیز.(1395).«نظریه و روش در تحلیل گفتمان». چاپ ششم، ترجمه هادی جلیلی، تهران: انتشارات نشر نی.
دوره 14، شماره 54 - شماره پیاپی 1
ش. 54 بهار 1403 (تمامی مقالات این شماره پژوهشی هستند
بهار 1403
صفحه 208-179