مقایسه ایران و منتخبی از کشورهای اروپایی با سطح نوآوری متوسط از منظر قابلیت های فناورانه

نوع مقاله : پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه علم و صنعت، تهران، ایران

2 دانشگاه عالی دفاع ملی

چکیده

کشورها دارای چشم‌انداز و درک متفاوتی از نیازهای فناورانه خود هستند اما یک چیز در همه‌ی آن‌ها ثابت است و آن نیاز این کشورها به ساخت، حفظ و بهبود قابلیت‌های فناورانه است. هدف اصلی این مقاله مقایسه جمهوری اسلامی ایران و منتخبی از کشورهای اروپایی با سطح نوآوری متوسط (روسیه، ترکیه، یونان، اوکراین، ایتالیا، رومانی، لهستان، اسپانیا و پرتغال) از منظر قابلیت‌های فناورانه است. این مقاله همچنین به دنبال شناسایی نقاطی است که ایران برای بهبود قابلیت‌های فناورانه خود باید بر آن‌ها تمرکز نماید. بر این اساس در گام اول، با بررسی ادبیات موجود، سنجه‌های ارزیابی قابلیت‌های فناورانه در سطح کلان استخراج شد سپس سنجه‌های استخراج‌شده با استفاده از فرآیند تحلیل سلسله مراتبی در محیط فازی وزن دهی شده و در نهایت کشورها با استفاده از داده‌های بین‌المللی و روش تاپسیس رتبه‌بندی شدند و از مقایسه آنها نقاطی که ایران برای بهبود قابلیت‌های فناورانه خود باید بر آن‌ها تمرکز نماید، شناسایی شد. نتایج این پژوهش نشان داد که در میان ده کشور مورد بررسی ایتالیا، اسپانیا و ایران به ترتیب سه کشور برتر بوده و سه کشور پرتغال، اوکراین و یونان به ترتیب ضعیف‌ترین جایگاه را کسب نموده‌اند. نتایج همچنین نشان داد که ایران از نظر تولید مقالات علمی و فنی، پروانه های ثبت اختراع، آموزش عالی و همچنین زیرساخت‌های فناوری اطلاعات و ارتباطات از جایگاه مناسبی برخوردار بوده و برای بهبود در وضعیت قابلیت‌های فناورانه خود به ترتیب باید بر تولید محصولات هایتک، تعداد پژوهشگران تمام وقت کشور و هزینه کرد در تحقیق و توسعه تمرکز نماید.

کلیدواژه‌ها